Verslag: "Gouden rand om de Indische buurt", mei 2000


Inhoudsopgave:

1. Het idee
2. De voorbereidingen
3. Het aanbrengen
4. Omtreksnelheid
5. Goud waard, goud gekost


1. Het idee

De Indische buurt bestaat 100 jaar. Dat wordt gevierd in de week van 20 t/m 27 mei. De Indische buurt is voor mij de ontmoetingsplek met jongeren en met Turkse en Marokkaanse mensen.
Als ik aan “Turks” denk, komen de gouden randjes op de limonade glazen en de mokka kopjes van m’n oma in m’n herinnering.
Bij “Marokkaans” denk ik aan de Islamitische mozaieken.
Als ik aan feest denk, zie ik slingers. Zonder slingers ben je niet jarig.
Dus dacht ik voor 100 jaar Indische buurt een gouden rand met mozaik motief te stempelen met dakloze jongeren. Een grote slinger, want jarig ben je als je 100 wordt.

terug naar boven

2. de voorbereidingen

Het zoeken van de jongeren begint bij de Loods; bij Anneliek. Zij heeft een lijstje met namen, na overleg met haar jongerenwerkers.
    -eentje komt niet opdagen op de afspraak
    -eentje heeft geen tijd, omdat ze voor haar examen zit
    -eentje is erg enthousiast; Michael Singh.
Aktief als vrijwilliger bij de Volharding (tienerboot), eindexamen aan het doen en aktief betrokken bij de kunstbende,. Maar Michael kan alleen ‘s avonds. Overdag zit hij op school. Jammer, leuke jongen. Al zoekend kom ik terecht bij de Silver Sissors, waar ik in ieder geval de ontwerpen ga maken.
Na een kopje thee weet ik zeven meiden aan het kleuren te krijgen. De mozaikmotieven hebben hun oorsprong in de plattegronden van de Indische buurt. Om de dames enig gevoel hiervoor te laten krijgen, laat ik ze plattegronden inkleuren. Alle huizenblokken worden rood, blauw of groen. Daarna kan het ontwerpen beginnen. Saadia en Saida slaan aan het ontwerpen. Die later door Merjam, Samira, Semra en Salima overgetrokken worden op zeil. Zelf maak ik het derde ontwerp terplekke.
Na de Meivakantie beloven ze me te helpen met het stempelen.

In deze vakantie zal ik zelf de ontwerpen uitknippen en omzetten in 6 stempels.

De stempels maken.

De klussenwerkplaats in de loods heeft plaatsgemaakt voor een electronisch trapveldje en een kantoortje.
De gereedschappen zijn verplaatst naar Jeugdland bij Ruud Koehler die terplaatse een geweldige werkplaats heeft.
Hij helpt me met de stempels, het zagen en in elkaar zetten van de kar. En die te monteren op een onderstel. Een heerlijke plek om te werken, midden in de natuur en geweldig voorzien van apparatuur.
Resultaat een kar met door Ruud aangelaste duwstang plus zes stempels met handvaten.


Jongeren hulp

Bij het Jip langs om Ewald op te wachten.
Anneliek heeft deze naam doorgegeven, omdat de andere sporen doodliepen.
Ewald wil helpen en heeft het niet meteen over een bedrag. Vlak voor de vakantie vind ik hem.
Een vriendelijke onrustige jongen die het liefst meteen aan de slag wil. “Kunst word nooit betaald”, weet Ewald. Ik schrijf m’n naam, telefoonnummers en data voor het stempelen op.
Hopelijk raakt hij het papier niet kwijt en kan hij zijn zin in het project een week warmhouden. Per slot van rekening is hij dakloos, dus heeft hij veel andere dingen aan z’n hoofd.


Meten is weten

De omtrek dient eerst gemeten te worden. Via de werf hebben ze voor een metend wieltje gezorgd dat ik (na een copietje van mijn rijbewijs) mee kan nemen op mijn fiets.
7 april:
Omtrek meten, tegen de klok in.
Zeeburgerdijk- hoek Molukkenstraat tot Celebesstraat- hoek insulindeweg
1065 meter en 30cm tot Valentijnkade- hoek Molukkenstraat
1868 meter en 25cm tot Kramatweg- hoek Zeeburgerdijk
3312 meter en 70cm tot beginpunt 3722 meter en 85cm.
(in 54 minuten lopend)
Ongeveer 4 kilometer voor de boeg om te stempelen. De loopsnelheid is 4 km per uur.

terug naar boven

3. Het aanbrengen

7 mei
De stempel uittesten op mijn eigen stoep. De trottoirband is te onregelmatig; de afdruk niet scherp genoeg. Ik besluit op de stoeptegels verder te gaan. Die zullen voor een groot gedeelte ook grof (oud) zijn en daarmee al moeite genoeg geven met afdrukken. Om op de stoeptegels te kunnen stempelen, moet de lengte van de stempels aangepast worden. 8mei
Dus eerst naar Ruud op Jeugdland. Stempels afzagen. De kar afmaken en inladen in de auto. Via het JIP waar Ewald niet is en ik mijn mobiele nummer achter, op weg naar het startpunt:"Het Ankeroog".

8 mei
Verf verdunnen in het Ankeroog. Het stempelkussen (een stukje tapijt) vast maken in de kar. Een emmer water vullen om de kwast te kunnen spoelen. Een fles water tegen het uitdrogen vullen. Het zullen de vaste handelingen voor het stempelen worden. Gewapend met een mobiele telefoon, ‘n fototoestel, m’n opschrijfboekje en mijn kar met alle benodigdheden, ga ik aan de slag. Bij het zetten van de eerste stempels is Irene Janze aanwezig, die de groepstentoonstelling “Hoever oost ligt de Indische buurt?” heeft georganiseerd. Plaats: “het Ankeroog”, ik presenteer daar de omtreksnelheid.
Het stempelen gaat langzaam, maar het geeft ook een nadrukkelijke aandacht op al mijn handelingen. En veel tijd om bekeken te worden. Op het kruispunt bij de Panamabrug ben ik uren aanwezig. Irene vindt dat ik iets lichtgevends aan moet om zo goed zichtbaar te zijn voor het verkeer. De politie geeft haar geen hesje. omdat daar politie op gedrukt is. Ik hul me in een felgeel vestje van Irene. De hele performance geeft me een meditatieve energie. Ik overdenk de politiek die ik de afgelope jaren heb bedreven en bedenk dat dit een wel heel welkome ontmoeting met de direkte omgeving is.
Om een uur of twaalf wordt ik gade geslagen door een Surinaamse man. Hij blijft op afstand kijken tot ik hem wenk. Ik vraag of hij me wil helpen. “Misschien”: zegt Renaldo. Hij kijkt hoe ik stempel na stempel afdruk. En neemt eerst de kar van me over. Die rijdt hij achter me aan. Daarna houdt hij het stempelkussen nat met de goudverf. Tot 17.35 blijven Renaldo en ik stempelen.
We hebben dan kennis gemaakt met elkaar en met een aantal buurtbewoners die in de Celebesstraat wonen. Twee van hen stempelen de afdrukken voor hun eigen deur. Na het terugbrengen van de kar en het schoonmaken van de spullen in het Ankeroog heb ik er zes en een half uur zuivere stempeltijd opzitten. Vanaf 8 uur ben ik al in touw en als ik om half zeven thuis op de plattegrond inteken hoe ver ik ben gekomen zijn dat slechts 387 meter. Ik zou dan 10 dagen van ongeveer 7 uur moeten maken met hulp van Renaldo. Zoveel tijd heb ik niet en ik weet niet of Renaldo dat wel volhoud. Ik wil voor de feestweek (20 mei) klaar zijn. Moet ook nog 19 uur lesgeven plus alle andere 100 jaar I.B.feest bemoeienissen.
Ik besluit om tussen de stempels, met een rolletje de gouden lijn te maken. De stempels laat ik dan zetten door de buurtbewoners die me willen helpen. Dat zorgt voor een goede nachtrust.

10 mei
om 15.00 gestart. Zonder de meiden van de Silver Sissors. Waarschijnlijk is het te warm. Ik heb bij hun mijn mobielenummer achtergelaten zodat ze aankunnen haken als ze willen. Renaldo voegt zich weer bij me en ook Harry van Tienen komt me helpen. Om 17.00 is mijn verf op en moeten we terug. Renaldo is dan al weg. Hij woont bij het Leger des Heils op de Zeeburgerdijk en moet op tijd binnen zijn voor zijn maaltijd. Thuis bereken ik dat met deze methode ik 2 cm op de kaart in 1 uur doe, wat staat voor 167 meter. Vrijdag kan ik een hele dag stempelen.

12 mei
Gewapend met een nieuwe emmer goud verf ga ik om 11.00 aan de slag. Ik ben benieuwd of mijn berekeningen over het totaal gaan kloppen. Zal het me lukken om op de helft te komen? Om 15.00 heb ik een afspraak met de politie voor een BAP (Buurt Aktie Partij) belang. Uitspraken die mijn politieke partner Jan Vermey heeft gedaan t.a.v. politieoptreden en een groep jongeren.
Harry helpt me de hele tijd en Renaldo voegt zich later ook weer bij het stempelen. We komen terhoogte van de Praxis. De bestelling van de rest van de goudverf zal maandag hier afgeleverd worden. Dan kunnen we al onze tijd besteden aan het aanbrengen. De discussie onderweg over dit initiatief zijn positief. Vooral de buitenlandse mensen lijken de lol direkt te begrijpen; feest vier je met een gouden randje. De weinige negatieve opmerkingen worden door de Amsterdamse mopperaars gemaakt. Die denken dat ik er goud aan verdien. Of vinden het schandelijk dat het stadsdeel iemand met een rolletje erop uit stuurt om een feestrandje te maken. Natuurlijk vertel ik een ieder dat het mijn eigen idee is om 4 km goud aan te brengen. Bijna iedere voorbijganger denkt dat we een anti parkeer zone aanbrengen. Misschien wordt dat wel een gunstig neveneffect. Omdat het randje aan de bewoonde kant van de grens aangebracht wordt melden veel bewoners dat ze wel een autoloos uitzicht willen. De meesten zeggen zelf geen auto te bezitten. De komende tijd maar eens opletten of er minder geparkeerd wordt.

15 mei
Start om 10.00. Vandaag ga ik ver komen. De verf wordt afgeleverd. En samen met Renaldo maken we een lange dag. Bij de Flevoschool worden we geholpen door de kinderen. Zes stempels zijn er 20 te weinig voor hun enthousiasme. Ze mogen ieder 5 keer een stempel zetten en moeten het dan overgeven aan een medeleerling. Gelukkig is dit ook mijn beroep. Renaldo deinst terug voor het geklieder en de chaos. De leerkrachten blijven op afstand. Het is grote pauze. Zeker voor hun. Renaldo controleert of de hele lijn wel volstaat met stempels en is zeker tot om de hoek nog bezig “fouten” te herstellen. Mijn eigen kwaliteitsbewaker. We delen de jubileum kranten uit en laten zien waar de tekst over het randje staat. Ze herkennen de krant. Thuis ligt die ook. Terwijl ik have en goed in de gaten hou nemen we het hele gebeuren door. Wat het betekent:"100 jaar" Indische buurt, waar de feesten zijn, wat er te doen is en waar ze de informatie kunnen vinden. Dat is een uurtje heel hard werken. De straten die volgen doen we in de rust van de hete dag. Een pauze nemen is iets waar Renaldo om verzoekt. Op en schaduwrijke plek vertelt hij wat hem bezig houdt. Ik begrijp dat hij een beroerte heeft gehad en voor die tijd een groot gebruiker van drugs was. Nu gebruikt hij helemaal niets meer en is wonderwel herstelt van zijn “ziekte”. Alleen weet hij niet alles meer en is hij trager geworden. Via het Leger des Heils probeert hij nu zelfstandige woonruimte en aangepast werk te vinden. In de ochtend helpt hij in de huishouding van het Leger des Heils. 17 mei
Woensdag. Dus eerst lesgeven en daarna pas aan mijn project. Om 15.00 ben ik terplaatse. We zijn tot de Bataviastraat op de Kramatweg gekomen. We gaan het absoluut redden. Ook al zullen de weersomstandigeheden minder worden. Bij de start word ik opgewacht door een tweetal kinderen van ongeveer 6 jaar. Dat breidt zich uit tot een club van vijf. Als Harry erbij komt en we uit het zicht van het ouderlijk huis gaan, haken ze af. 100 meter daarna sluiten 3 voetballende tieners zich bij ons aan. Ze lijken eerst alleen op verstoring uit te zijn, maar we weten ze aan te zetten tot geaccepteerd gedrag; ons mee helpen. Ze helpen 200 meter en gaan weer voetballen. Ter hoogte van het Leger des Heils haakt Renaldo weer aan en met zijn bewoners zetten we een lange rij stempels en drinken we thee bij het Leger. Dat per bekertje gebracht wordt. Om half zes word ik door mijn 13 jarige dochter gesommeerd thuis te komen. Ze heeft gekookt en wil naar een feest gebracht worden. Het organisatie talent is overerfbaar. Op het kruispunt Mollukkenstraat- Zeeburgerdijk spreek ik Pollo Hamburger van het Flevohuis. Hij doet een reminisentie project. Ze willen de herinneringen van de deelnemers tentoonstellen. De termijn voor het 100 jaar gebeuren is te krap. Misschien kunnen we later nog iets samen uitproberen.
19 mei
Al zou ik het achterste voren moeten doen, vandaag gaat het klaar komen. Er is regen en ik merk dat de afdrukken veel mooier worden op de vochtige stoeptegels. Op de zonovergoten stoepen zoog de verf er meteen in. Ik heb toen veel water toegevoegd. Dat kun je nu (drie weken later) ook zien, het goud lijkt wel verbrand. Helemaal zwart geworden. Maar het laatste stuk op de Zeeburgerdijk ziet er heel strak en vet gedrukt uit. De echte regen bui was er toen we naar de hoek liepen om te beginnen. Aan gekomen was de weg droog genoeg voor de perfekte afdruk.

terug naar boven

4. De omtreksnelheid

Hoeveel stempels zijn er nu gezet?
Eerste stuk alleen gestempeld: 387 meter : 28.5 cm (lengte stempel) = 1326 stempels op het eerste stuk.
{ [lengte van de omtrek - eerste stuk]gedeeld door het aantal cm van de verhouding tussen de lengte van de stempels en de cm. geschilderde rand ( 5 meter rand en twee stempels= 557 cm) } x 2 = aantal stempels op de rest van de route (bij benadering)

[( 372.285 cm - 38.700 cm ) / 557 cm ] x 2 = 1198

38700 / 28,5 =

1358

____

totaal aantal stempels 2556


omtreksnelheid = aantal meters : bestede tijd
omtreksnelheid = 372.285 meter : 22,5 uur
omtreksnelheid = 165 meter en 46 cm per uur
oftewel (:3600) = 46 cm per seconde

terug naar boven

5. Goud waard, goud gekost

De vele ontmoetingen en gesprekken, het mediatatieve aspect van de handelingen die me ruimte geven om met mijn gedachten bij de plek te zijn en alles intensief te beleven, de dagen te delen met Renaldo en met Harry, dat alles was mij goud waard. De Indische buurt is meer van mij geworden en ik hoop politiek wat meer van de buurt te zijn geworden.Ik ben klaar voor het feest.
20 mei hebben we de ontbrekende schakel gestempeld tijdens de opening van “Hoe ver oost ligt de Indische buurt?”.
De kosten zijn als overzicht hierna te lezen. Aan directe kosten bedraagt dit f 1500,84 Aan subsidie heb ik f 2000,- ontvangen. Het kunstgehalte en de geïnvesteerde uren zijn buiten de f 500,- voor mijn rekening. Ik zou het volgende week weer doen. Het gebeuren en het resultaat zijn mij zeer dierbaar, als kunstproject en als performance/aktie of sociale ontmoeting.

Met dank aan de mensen die zich hebben ingezet voor dit project:
Renaldo Nelstein/stempelen
Harry van Tienen/stempelen en steun
Ruud Koehler/hout- en ijzerwerk
Saida Elhantali/ontwerp stempel
Salima Tanan/ontwerp stempel
Irene Janze/inhoudelijke steun
Stichting Welzijn (Annelieke en Paul)
Silver Sissors (Semra en Marlou e.a.)
Stadsdeel Zeeburg/subsidie en Ankeroog
(Hugo Warning, Mirjam Elmzoon en Janny van Beere)


juni 2000, Netty Gelijsteen

terug naar boven





email: Netty Gelijsteen   telefoon: 020 - 4181075

Copyright © 2000 .         Webdesign: Han Hendriks